Kar marjı hesaplama, bir ürünün maliyeti ile satış fiyatı arasındaki farkın satış fiyatına oranını bulma işlemidir. Aşağıdaki ücretsiz araca maliyeti ve satış fiyatını yazdığınızda kar tutarını, kar marjını ve maliyet üzerinden karlılığı aynı anda görürsünüz.
Kar marjı hesaplama formülü
İki farklı oran vardır ve çoğu işletme bunları karıştırır. Birincisi kar marjıdır, satış fiyatı üzerinden hesaplanır. İkincisi maliyet üzerinden karlılıktır, buna markup da denir.
Kar marjı: (satış fiyatı − maliyet) ÷ satış fiyatı × 100
Maliyet üzerinden karlılık: (satış fiyatı − maliyet) ÷ maliyet × 100
Örneğin maliyeti 100 TL olan bir ürünü 150 TL’ye satıyorsanız kar 50 TL olur. Kar marjınız 50 ÷ 150 işleminden yüzde 33,33 çıkar. Maliyet üzerinden karlılığınız ise 50 ÷ 100 işleminden yüzde 50 olur. İki rakam da doğrudur, ancak farklı soruları yanıtlar.
Kar marjı ile karlılık neden karışır?
Tedarikçiniz size yüzde 50 kar bıraktığını söylediğinde genellikle maliyet üzerinden konuşur. Oysa fiyat listenizi satış üzerinden kurarsanız aynı ürün yüzde 33 marj verir. Bu fark küçük görünür ama yıl sonunda ciddi bir sapma yaratır.
Pratik kural şudur: satış fiyatını bölen her hesap marj, maliyeti bölen her hesap karlılıktır. Rapor okurken hangisine baktığınızı bilin.
Brüt kar ile net kar arasındaki fark
Yukarıdaki hesap brüt kardır, yani yalnız ürün maliyetini dikkate alır. Net kara ulaşmak için kira, personel, kargo, komisyon ve vergi gibi giderleri de düşmeniz gerekir.
Özellikle pazaryerinde satış yapıyorsanız komisyon kalemi marjınızı beklediğinizden çok daha fazla aşağı çeker. Kesinti sonrası elinize geçen tutarı görmek için komisyon hesaplama aracını kullanın.
Hedef marja göre fiyat belirleme
Marjı bilip fiyatı aramak da sık karşılaşılan bir ihtiyaçtır. Maliyeti ve hedeflediğiniz marjı girip satış fiyatını bulmak için satış fiyatı hesaplama sayfasına geçebilirsiniz.
Fiyat listenizi hazırlarken KDV’yi ayrı tutmayı unutmayın. Marj her zaman vergisiz tutarlar üzerinden hesaplanır, aksi halde oran yanıltıcı çıkar. Vergili ve vergisiz tutar arasında geçiş için KDV hesaplama aracı işinizi görür.
Kar marjı hesaplama işini programa bırakın
Tek bir ürün için hesap makinesi yeterlidir. Ancak yüzlerce ürününüz varsa ve maliyetler her alımda değişiyorsa tabloyla takip etmek zorlaşır.
Parola’da ürün kartında maliyet ve satış fiyatı birlikte durur, satış kaydedildiğinde kar raporlarınıza anlık yansır. Stok yönetimi tarafında son alış fiyatını görür, raporlar bölümünde hangi üründen ne kazandığınızı ürün bazında okursunuz.
Sıkça sorulan sorular
Evet. Araç ücretsizdir ve üyelik istemez. İstediğiniz kadar hesaplama yapabilirsiniz.
Sektöre göre değişir. Hızlı tüketimde marjlar dardır, hizmet ve butik üretimde daha yüksektir. Doğru referans rakibiniz değil, kendi gider yapınızdır.
Satış üzerinden hesaplanan marj yüzde 100'e ulaşamaz, çünkü kar hiçbir zaman satış fiyatının tamamı olamaz. Maliyet üzerinden karlılık ise yüzde 100'ü rahatlıkla geçebilir.
Satış fiyatı maliyetin altındaysa araç negatif kar gösterir. Bu durumda yalnız ürün maliyetini değil, kargo ve komisyon gibi kalemleri de hesaba katın. Daha ayrıntılı değerlendirme için Gelir İdaresi Başkanlığı kaynaklarına ve mali müşavirinize danışın.