Skip to content

SKU Nedir? Stok Kodu Nasıl Oluşturulur?

Çağlar Dursun

Parola’nın kurucu ortaklarından biriyim. Yazılım geliştirme, ürün tasarımı ve iş süreçlerinin dijitalleştirilmesi üzerine çalışıyorum. Parola Blog’da teknoloji, ERP, e-Dönüşüm ve işletmelerin dijitalleşmesi üzerine deneyimlerimi ve öğrendiklerimi paylaşıyorum.

SKU nedir sorusunu anlatan, renk ve bedenlerine göre ayrılmış tişört rafını inceleyen mağaza çalışanı

İşletmeler, SKU nedir sorusuyla benzer ürün çeşitlerini yönetmek için sağlam bir başlangıç yapıyor. SKU, işletmenin her ürün veya varyantı ayırt etmek için verdiği stok kodudur. Ekip, tutarlı bir yapı sayesinde renk, beden ve ambalaj farklarını hızla eşleştirip doğru ürünü kısa sürede seçiyor.

SKU Nedir ve Barkoddan Farkı Nedir?

SKU, işletmenin kendi düzenine göre oluşturduğu ürün kodudur. Barkod ise okuyucuya ürün bilgisini aktaran ve kayıt ekranında ilgili tanımı açan bir tanımlayıcıdır. İşletme, iki bilgiyi farklı amaçlara ayırıyor ve birlikte tuttuğunda ürün kartındaki tanımı daha kolay izliyor.

Bir ürün ambalajındaki barkodu tarayan el ve yanında açık duran ürün kartı bulunan satış tezgahı
Barkod okutmayı, stok kodu ise ürünün işletme içindeki düzenli tanımını destekler.

Örneğin mağaza, bir tişört barkodunu ambalaj üzerine basıp ürünü bu işaretle eşleştirir. Buna karşılık stok kodu, model, renk ve beden sırasını işletmenin tercihlerine göre ifade eder. Bu yüzden ürün kodu, raf düzeni ve kayıt dili için ekip içinde ortak bir çerçeve çizer. Barkod sistemi kullanan işletmeler de kendi SKU düzenini kurar.

Stok Kodu Neden Ürün Takibini Kolaylaştırır?

Aynı tişörtün siyah, beyaz ve mavi seçeneklerini ekip tek adla kaydederse sayım sırasında ayrım zorlaşır. Çalışanlar her varyanta ayrı stok kodu vererek eksik çeşidi daha hızlı ayırt eder. Ayrıca satış ve satın alma kayıtlarında doğru ürünü seçer, günlük stok takibi sırasında aynı dili kullanırlar.

Stok hareketlerini anlamak için ürün adının tek başına yeterli olup olmadığını birlikte değerlendirin. Özellikle farklı beden veya ambalajlar, ekipten ayrı kayıt mantığı ve düzenli kontrol ister. Stok Kontrolü Nedir ve Neyi İzler? yazısı da ürün miktarlarını izleme yaklaşımını açıklar. Böylece kod yapınızı sayım ve sipariş alışkanlıklarınızla daha kolay ilişkilendirirsiniz.

SKU Nedir Sorusundan Kod Yapısına: Hangi Bilgiler Seçilmeli?

Kodda önce hangi özelliklerin ürünleri gerçekten ayırdığını belirleyin ve seçimlerinizi ürün grubuna göre yapın. Giyim mağazası, kategori, model, renk ve beden bilgilerini anlamlı alanlar olarak seçer. Gıda veya sarf malzemeleri için ekip, ölçü, ambalaj ve ürün grubuna öncelik verir. Bununla birlikte her işletme, yalnız gerekli alanları tercih eder.

Seçtiğiniz alanlar, çalışanların ürünü görmeden kodu yorumlamasına yardımcı olmalı ve günlük işlemleri hızlandırmalı. Çok fazla alan kodu uzatır, giriş sırasında çalışanların hata yapma riskini artırır. Bu nedenle yalnız karar vermeyi kolaylaştıran bilgileri ekleyin. Ürün kartı açıklaması, ayrıntı gereken durumlarda kodu tamamlar ve ekibin bağlamı görmesini sağlar.

Değişmeyecek Bilgilerle Başlayın

Ürün adı, kategori ve sabit varyantlar kod için uygun başlangıç noktalarıdır çünkü işletme bu bilgileri uzun süre korur. Ürün yaşamı boyunca çoğunlukla aynı kalan bu alanlar, ekip için tutarlı bir temel oluşturur. Fiyat, kampanya adı veya tedarik tarihi ise zamanla farklılaşır. Dolayısıyla değişken bilgileri stok koduna eklemeyin.

Örneğin model adı ve beden, tişört varyantını ayırmaya yardım eder ve kayıt seçimlerini hızlandırır. Tedarikçi adı ancak işletme için kalıcı bir ayrım sağlıyorsa anlam taşır. Aynı ürünü farklı tedarikçilerden alıyorsanız bu bilgiyi ürün kartında ayrıca tutabilirsiniz. Böylece kodun yapısı gereksiz ayrıntıyla ağırlaşmaz ve ekip daha rahat çalışır.

Kısa, Tutarlı ve Tekil Bir Sıra Belirleyin

Önce alanların sırasını belirleyin ve tüm kayıtlar için aynı sırayı koruyun. Örneğin kategori, model, renk ve beden sırası, ekibe hızlı okuma olanağı verir. Her kod yalnız bir varyantı göstermeli ve çalışanlar bu kuralı her kayıtta uygulamalı. Ayrıca aynı kodu iki farklı ürün için kullanmayın.

Kısa kodlar, çalışanların elle giriş ve sözlü iletişim sırasında daha rahat işlem yapmasını sağlıyor. Buna rağmen kod, benzer ürünleri ayıracak kadar bilgi taşımalı ve gereksiz ayrıntı içermemeli. Renk için üç harfli kısaltmalar, beden için standart harfler seçebilirsiniz. Ekibiniz bu kısaltmaları baştan görüp benimsemeli.

Stok Kodu Oluşturma Adımları

  1. Ürünleri kategori ve ürün ailesine göre gruplayın.
  2. Her ailede ayırt edici varyantları listeleyin.
  3. Kategori, model, renk ve beden için sabit bir sıra seçin.
  4. İlk ürün kodlarını ürün kartlarına girin ve çakışmaları kontrol edin.
  5. Şablonu ekiple paylaşın, yeni kayıtlar için aynı düzeni koruyun.

İlk aşamada en sık satılan ürün ailesiyle başlayın, ardından şablonu diğer gruplara uyarlayın ve istisnaları not edin. Barkod okuyucu kullanan işletmeler, Barkod Sistemi Nasıl Kurulur? yazısında kurulum yaklaşımını görür. Ancak barkod ile stok kodunun alanlarını birbirinin yerine koymayın ve her iki yapıyı ayrı değerlendirin.

Yeni ürün geldiğinde önce hangi aileye ait olduğunu belirleyin ve ürün grubunu kayıtlarla karşılaştırın. Sonra tanımlı sıraya göre kodu oluşturun, benzer kayıtları kontrol edin ve sonucu ürün kartına ekleyin. Bu adım, aynı varyantın farklı ürün kodlarıyla açılmasını önler. Böylece sayım yapan kişi daha tutarlı kayıtlarla çalışır.

SKU Nedir: Giyim Mağazasında Örnek Kod Yapısı

Örnek senaryoda mağaza, aynı tişörtü üç renk ve dört bedenle satar. Kod şablonunda kategori, model, renk ve beden alanlarını birlikte kullanabilirsiniz. Örneğin TSH-101-SYH-M kodu, tişört, 101 model, siyah renk ve M beden anlamına gelir. Bu örnek yalnızca bir şablondur ve işletme kendi yapısını ayrıca seçer.

SKU nedir örneği için aynı model tişörtlerin farklı renk ve bedenlerle ayrıldığı mağaza rafı
Renk ve beden gibi ayırt edici özellikler, aynı modelin varyantlarını ayırır.

Ekip, aynı modelin beyaz L bedeni için TSH-101-BYZ-L kodunu seçer. Böylece çalışan, ürün adı aynı olsa bile varyantı kod üzerinden ayırır ve doğru kaydı seçer. İşletme renk kısaltmalarını kendi diline göre seçer. Önemli olan, seçilen anlamların tüm ürün kartlarında aynı kalması ve ekibin bu yapıyı benimsemesidir.

Kodunuzu Yayına Almadan Önce Kontrol Edin

Kodları kullanıma açmadan önce kısa bir kontrol yapın ve her alanı örnek kayıtla karşılaştırın. Her ürün kodu tekil olmalı, alanlar sabit sırada yer almalı ve ekip aynı yöntemi uygulamalı. Kod, ürünü ayıran özelliği taşımalı fakat gereksiz uzun olmamalı. Ayrıca kod, sonradan değişen bilgileri içermemeli.

İşletme sahibinin bilgisayar ekranında ürün kartları ve stok durumunu kontrol ettiği çalışma masası
Kodlar kullanılmaya başlamadan önce tekillik ve tutarlılık kontrolü yapılmalıdır.
  • Kod tekil mi?
  • Alanların sırası her ürün kartında aynı mı?
  • Renk, beden veya ambalaj gibi ayırt edici özellikleri içeriyor mu?
  • Gereksiz sözcükler nedeniyle fazla uzun mu?
  • Benzer ürünlerle karışma ihtimali var mı?
  • Yalnız değişmeyecek özelliklerden mi oluşuyor?

Aşağıdaki karşılaştırma, üç farklı yaklaşımın etkisini açıklar ve seçim sürecine dayanak sağlar. Rastgele kod, ürün hakkında yeterli ipucu vermez ve ekip için ek kontrol gerektirir. Aşırı uzun kod, hızlı kullanımda ek işlem gerektirir. Dengeli kod, ayırt edici bilgiyi sabit sırayla taşır ve günlük işlemleri kolaylaştırır.

Kod Yaklaşımı Örnek Değerlendirme
Rastgele kod XT9472 Tekil olabilir, ancak varyantı açıklamaz.
Aşırı uzun kod TISORT-101-SIYAH-ORTA-BEDEN-YENI Bilgi taşır, ancak kullanımda uzundur ve değişken ifade içerir.
Dengeli kod TSH-101-SYH-M Model, renk ve bedeni kısa bir sırayla ayırır.

Parola, ürün kartlarında barkod, SKU, kategori, KDV, alış ve satış fiyatı ile minimum seviyeyi yönetir. Ayrıca stok hareketlerini tek listede toplar ve satış onaylandığında stok ile cari hesabı günceller. Ürün kartları ve hareketlerin birlikte izlenmesi için Stok Yönetimi sayfasını inceleyebilirsiniz. Böylece kod yapınızı ürün kayıtları ve hareketlerle birlikte değerlendirerek günlük kontrol sürecini desteklersiniz.

WhatsApp Bize yazın

Parola'yı işletmenize uygun şekilde birlikte kuralım.

Demo talep edin, işletmenize uygun kurulumu birlikte planlayalım.